LFP (LiFePO4, litowo-żelazowo-fosforanowe) to rodzaj ogniw litowo-jonowych, w których katoda jest z fosforanu litowo-żelazowego zamiast tlenków niklu, manganu i kobaltu. Ogniwo LFP ma napięcie nominalne 3,2-3,3 V, mniejszą gęstość energii niż NMC, ale wytrzymuje więcej cykli i jest jedną z najbezpieczniejszych chemii litowych. Dlatego to dziś standard w magazynach energii.
LFP w liczbach
Battery University podaje dla obu chemii takie typowe wartości:
| Parametr | LFP | NMC |
|---|---|---|
| Napięcie nominalne ogniwa | 3,2-3,3 V | 3,6-3,7 V |
| Zakres pracy | 2,5-3,65 V | 3,0-4,2 V |
| Energia właściwa | 90-120 Wh/kg | 150-220 Wh/kg |
| Liczba cykli | 2000 i więcej | 1000-2000 |
| Ucieczka termiczna | ok. 270 °C | ok. 210 °C |
Niższa gęstość energii w domu nie przeszkadza: magazyn wisi na ścianie, a kilka kilogramów więcej nie ma znaczenia. Ważniejsze są żywotność i bezpieczeństwo. Według IEA ogniwa LFP stanowiły w 2025 roku ponad 90% nowych instalacji magazynów stacjonarnych na świecie, a pakiety LFP były średnio o ponad 40% tańsze za kWh niż NMC. W naszej bazie magazynów wśród modeli z podaną chemią udział LFP wynosi 100%.
Co to oznacza w praktyce
- Napięcie na karcie. Niskonapięciowy magazyn „48 V” z 16 ogniwami LFP w szeregu ma 16 × 3,2 V = 51,2 V napięcia nominalnego i taka liczba stoi wtedy na karcie. Magazyny wysokonapięciowe łączą moduły w szereg do kilkuset woltów.
- Płaska krzywa napięcia. Napięcie ogniwa LFP prawie nie zmienia się w szerokim zakresie naładowania. To zaleta dla falownika, ale utrudnia ocenę stanu naładowania po samym napięciu. BMS liczy więc prąd i co jakiś czas kalibruje się przy pełnym naładowaniu. Jeśli magazyn długo nie dochodzi do 100%, wskazanie SoC potrafi się rozjechać.
- Mróz. Ogniw litowo-jonowych, w tym LFP, nie ładuje się poniżej 0 °C: lit osadza się wtedy na anodzie jako metal i trwale niszczy ogniwo. Magazyn w nieogrzewanym garażu musi mieć grzałkę albo BMS, który zablokuje ładowanie na mrozie. Sprawdź dopuszczalną temperaturę ładowania w karcie.
- Cykle. Mediana deklarowanej żywotności magazynów w naszej bazie to 6000 cykli. Producent podaje ją zawsze przy określonym DoD i pojemności końcowej, zwykle 70% albo 80% początkowej. Porównuj cykle życia tylko przy tych samych warunkach.
LFP a bezpieczeństwo
Ucieczka termiczna to samonapędzające się przegrzewanie ogniwa, które kończy się pożarem. W LFP zaczyna się ona przy wyższej temperaturze niż w NMC, a Battery University zalicza tę chemię do najbezpieczniejszych odmian litowo-jonowych. Bezpieczniejsza nie znaczy niepalna: magazyn montuje się w miejscu i warunkach wskazanych w instrukcji producenta, a BMS musi odcinać baterię przy przeładowaniu, zwarciu i przegrzaniu.