Uzysk energii (uzysk jednostkowy, ang. specific yield) to ilość energii, jaką instalacja oddaje w ciągu roku z każdego kilowata mocy modułów, w kWh/kWp. Pozwala porównywać instalacje różnej wielkości i jest najprostszym sposobem na oszacowanie produkcji: roczna energia to moc w kWp razy uzysk. W normie IEC 61724 ta wielkość nazywa się final yield (Yf).
Ile wynosi w Polsce
Kalkulator PVGIS Komisji Europejskiej, przy modułach skierowanych na południe pod optymalnym kątem i domyślnych 14% strat systemowych, podaje dla kilku miast:
| Miasto | Optymalne nachylenie | Uzysk roczny (kWh/kWp) |
|---|---|---|
| Szczecin | 40° | 1007 |
| Białystok | 39° | 1017 |
| Warszawa | 39° | 1052 |
| Gdańsk | 41° | 1057 |
| Rzeszów | 39° | 1078 |
| Kraków | 39° | 1085 |
| Wrocław | 40° | 1094 |
Między najsłabszym a najlepszym z tych miast różnica wynosi około 9%. Większy wpływ ma orientacja dachu. W Warszawie te same moduły położone płasko dają według PVGIS około 876 kWh/kWp, a na pionowej ścianie południowej około 749 kWh/kWp (kąt nachylenia i azymut).
Rozkład w roku
Uzysk roczny to suma bardzo nierównych miesięcy. Dla Warszawy (południe, 37°) PVGIS podaje od około 26 kWh/kWp w grudniu do około 134 kWh/kWp w czerwcu, czyli ponad pięciokrotną różnicę. To ważne przy liczeniu autokonsumpcji i przy instalacjach off-grid: latem energii jest nadmiar, zimą jej brakuje.
Co obniża uzysk w praktyce
Kalkulatory zakładają, że instalacja działa poprawnie. Rzeczywisty uzysk spada przez zacienienie od kominów i drzew, zabrudzenie, wysoką temperaturę modułów, wyłączenia falownika przy wysokim napięciu w sieci i starzenie się modułów (degradacja). Stosunek uzysku do energii słońca, która dotarła do modułów, to performance ratio: pozwala ocenić, czy instalacja działa dobrze w danym roku, niezależnie od tego, czy był słoneczny.
Przy porównywaniu ofert zwróć uwagę, jakim uzyskiem posłużył się sprzedawca. Wyliczenie oparte na wyraźnie wyższym uzysku niż PVGIS dla twojej lokalizacji i orientacji zawyża oszczędności. Jak uzysk przekłada się na produkcję przez cały okres życia modułów, możesz sprawdzić w wizualizacji poniżej.
Ile daje wolniejsze starzenie
Ustaw spadek w pierwszym roku i spadek roczny dwóch modułów, uzysk w twojej lokalizacji i liczbę lat, a zobaczysz produkcję z każdego roku jako schodki, z energią, którą dokłada wolniej starzejący się moduł, zacieniowaną między nimi.
Jak to jest liczone
Energia z kWp w danym roku = uzysk jednostkowy × (100 - spadek w pierwszym roku - spadek roczny × (rok - 1)) / 100, nigdy poniżej zera. Pierwszy rok niesie już cały spadek z pierwszego roku, tak samo jak w kalkulatorze zwrotu, którego model ta ilustracja wykorzystuje. Suma to suma po latach; różnica to suma A minus suma B, a jej udział to różnica podzielona przez mniejszą sumę.
Spadki idą po prostej, czyli kształcie, który rysuje gwarancja mocy. Prawdziwe moduły tak się nie starzeją: wczesne straty przychodzą skokami, a badania terenowe znajdują szybsze starzenie w gorącym klimacie. Uzysk jest taki sam w każdym roku, więc pogoda, zacienienie, zabrudzenie i straty falownika są pominięte; kosztują oba moduły tak samo. Wartości z kart to dopuszczalne spadki, za które odpowiada producent, a nie pomiary tego, jak moduł będzie się starzał.
Model poglądowy, nie pomiar.
Do szybkiego wyliczenia opłacalności użyj kalkulatora ROI z uzyskiem dla swojej lokalizacji.