PV Index logo

Konstrukcja modułu

mc4

Złącze MC4

Najpopularniejsze złącze przewodów DC w fotowoltaice, z zatrzaskiem i uszczelką. Łączyć wolno tylko wtyk i gniazdo tego samego typu i producenta.

MC4 to jednobiegunowe złącze przewodów prądu stałego, którym kończą się przewody każdego modułu i którym łączy się moduły w łańcuch (string). Opracowała je szwajcarska firma Multi-Contact, dziś Stäubli Electrical Connectors; „4” pochodzi od średnicy styku 4 mm. Wtyk i gniazdo mają kodowane obudowy, uszczelkę i zatrzask blokujący połączenie, więc wtyk nie wysunie się sam.

Para złączy MC4 od przodu i z boku: po lewej złącze dodatnie z czerwoną uszczelką i zatrzaskami, po prawej złącze ujemne
Złącza MC4 z przewodów modułu: obudowy są kodowane mechanicznie, a zatrzaski blokują połączenie, więc dodatniego bieguna nie da się wpiąć w dodatni. Źródło: Orion Lawlor, CC0 1.0.

Parametry

Według karty Stäubli obecna wersja MC4-Evo 2 jest dopuszczona do 1500 V DC według IEC 62852, a jej prąd znamionowy zależy od przekroju przewodu: 39 A przy 2,5 mm², 45 A przy 4 mm², 53 A przy 6 mm² i 69 A przy 10 mm² (w 85 °C). Po połączeniu złącze ma szczelność IP65/IP68, a niepołączone tylko IP2X, dlatego wolne końce trzeba chronić zaślepkami przed deszczem i brudem.

Na kartach modułów pole „connector” rzadko podaje oryginał: najczęściej widnieje tam „MC4 compatible” albo nazwa złącza producenta puszki. Spośród kart w bazie PV Index, które podają typ złącza, 80% wspomina MC4.

Nie łącz złączy różnych producentów

To najważniejsza zasada. Norma instalacyjna IEC 60364-7-712:2017 (w Polsce PN-HD 60364-7-712) wymaga, by połączone ze sobą wtyk i gniazdo były tego samego typu i od tego samego producenta. Stäubli nie uznaje żadnego złącza „kompatybilnego z MC4” za zgodne ze swoim i ostrzega, że łączenie złączy różnych firm grozi pożarem lub porażeniem. Różnice w średnicy styku, sprężystości gniazda i wymiarach obudowy rzędu ułamków milimetra zmniejszają powierzchnię styku, a rosnąca rezystancja przejścia grzeje złącze.

Czarny wtyk MC4 leżący na poplamionym blacie, czerwona strzałka wskazuje nadtopione miejsce przy styku
Wtyk MC4 uszkodzony przez zły styk: rosnąca rezystancja przejścia grzeje złącze, aż plastik zaczyna się topić. Źródło: Asurnipal, CC BY-SA 4.0.

W praktyce oznacza to, że przy łączeniu modułu z przewodem do falownika końcówkę dobiera się do złącza modułu (ten sam producent i typ), a nie „jakiekolwiek MC4”. Gdy moduły w jednym łańcuchu mają złącza różnych firm, potrzebny jest przewód przejściowy z właściwymi końcówkami po obu stronach.

Montaż

  • Zaciskaj styki właściwą praską i matrycą do danego złącza, na przewodzie o przekroju z jego zakresu.
  • Nie rozłączaj złączy pod obciążeniem: najpierw wyłącz falownik i rozłącznik DC.
  • Przewody prowadź tak, by złącza nie leżały w wodzie i nie wisiały na przewodach; instrukcje producentów modułów wymagają złączy szczelnych IP68 i zakazują łączenia złączy różnych producentów.
  • Przy przeglądzie złącze przebarwione, nadtopione albo cieplejsze od sąsiednich na termowizji wymień od razu, razem z drugą połówką.

Źródła

Wróć do całego słownika